Matcha to nie zwykła zielona herbata
Matcha pochodzi z liści tej samej rośliny co inne herbaty – Camellia sinensis. Różnica tkwi w sposobie uprawy i przetwarzania. Krzewy przeznaczone do produkcji matchy osłania się przed bezpośrednim światłem słonecznym na kilka tygodni przed zbiorem. Po zebraniu liście poddaje się działaniu pary, suszy, usuwa z nich łodyżki i żyłki, a następnie miele na drobny proszek.
W przypadku tradycyjnej zielonej herbaty zalewamy liście wodą, a później je usuwamy. Matchę rozprowadzamy w wodzie i wypijamy razem ze sproszkowanymi liśćmi. Dzięki temu spożywamy również zawarte w nich związki roślinne, m.in. katechiny i L-teaninę.
Za charakterystyczny, intensywnie zielony kolor matchy odpowiada przede wszystkim chlorofil. Smak jest bardziej złożony: może przypominać świeżą trawę, młode warzywa, orzechy, a nawet delikatnie słodki krem. Pojawia się w nim także umami, czyli smak kojarzony m.in. z bulionem, grzybami czy dojrzałymi pomidorami.
Dlaczego matcha bywa gorzka?
Jeśli pierwsza filiżanka matchy Cię rozczarowała, nie musi to oznaczać, że ten napój nie jest dla Ciebie. Na smak wpływają jakość proszku, sposób jego przechowywania, temperatura wody i proporcje składników. Matcha przygotowana z użyciem wrzątku może mieć bardziej wyraźną goryczkę. Zbyt duża ilość proszku sprawia również, że smak staje się intensywny i trudniejszy do zaakceptowania dla początkujących.
Na początek spróbuj użyć ok. 1–2 g matchy i 60–80 ml wody o temperaturze 70–80°C. Jeśli napój okaże się zbyt mocny, zmniejsz ilość proszku lub dodaj trochę więcej wody. Nie musisz od razu polubić matchy pitej bez dodatków.
Matcha ceremonialna, tradycyjna i kulinarna – czym się różnią?
Podczas zakupów można natknąć się na określenia „ceremonialna”, „tradycyjna” i „kulinarna”, które pomagają zorientować się w przeznaczeniu produktu, choć nie stanowią jednego, powszechnie obowiązującego systemu klasyfikacji.
- Matcha ceremonialna jest zwykle przeznaczona do przygotowania z wodą. Wysokiej jakości proszek ma intensywnie zielony kolor, a jego smak bywa łagodniejszy, z naturalną słodyczą i nutą umami.
- Matcha tradycyjna sprawdza się w codziennym przygotowaniu herbaty, a także w matcha latte. Jej smak może być bardziej wyrazisty.
- Matcha kulinarna jest przeznaczona przede wszystkim do wykorzystania w kuchni. Można dodawać ją do ciast, ciasteczek, kremów, lodów czy koktajli.
Sama nazwa nie wystarczy jednak do oceny jakości. Sprawdzaj pochodzenie, skład i informacje od producenta. Jeśli zależy Ci na napoju przygotowywanym wyłącznie z wodą, szukaj matchy opisanej jako odpowiednia do takiego zastosowania. Do latte możesz wybrać proszek o bardziej wyrazistym smaku, który nie zniknie po dodaniu mleka.
Czy matcha jest zdrowa?
Matcha zawiera katechiny, czyli związki roślinne należące do polifenoli, a także kofeinę i L-teaninę. Badania wskazują na potencjalne korzyści związane ze spożywaniem zielonej herbaty i zawartych w niej związków. Nie oznacza to jednak, że sama matcha zapobiega chorobom, odchudza czy oczyszcza organizm z toksyn. Wiele obiecujących wyników pochodzi z badań laboratoryjnych lub analiz dotyczących zielonej herbaty jako szerszej kategorii, a nie wyłącznie matchy.
Znaczenie ma także ilość wypijanego napoju. Matcha może być elementem urozmaiconej diety, ale nie zastąpi zbilansowanych posiłków ani leczenia.
Osoby wrażliwe na kofeinę powinny obserwować reakcję organizmu i unikać picia matchy późnym popołudniem lub wieczorem, jeśli pogarsza to jakość snu. W ciąży należy uwzględnić kofeinę ze wszystkich źródeł i przestrzegać zaleceń dotyczących jej dziennego spożycia.
Jak wybrać dobrą matchę?
- Kolor może być pierwszą wskazówką. Matcha dobrej jakości ma zwykle intensywną, zieloną barwę. Szarawy lub żółtawy odcień może świadczyć o gorszej jakości albo utracie świeżości, choć sam wygląd nie daje pełnej odpowiedzi.
- Sprawdź też kraj pochodzenia, skład oraz sposób przechowywania. W opakowaniu powinna znajdować się sproszkowana herbata, a nie mieszanka z cukrem i aromatami, jeśli zależy Ci na czystym produkcie.
- Zwróć uwagę na ilość. Matcha ma intensywny smak, więc do przygotowania jednej porcji potrzeba zaledwie niewielkiej ilości proszku. Małe opakowanie pozwoli sprawdzić, czy odpowiada Ci jej charakter, zanim kupisz większy zapas.
Najczęściej zadawane pytania o matchę
Ile matchy można pić dziennie?
Nie ma jednej dawki odpowiedniej dla wszystkich. Jedna porcja przygotowana z 1–2 g proszku dostarcza kofeiny, której ilość zależy od produktu. Uwzględnij też kawę, herbatę i inne jej źródła, szczególnie jeśli jesteś wrażliwy na kofeinę.
Jak przechowywać matchę po otwarciu?
Przesyp ją do szczelnego opakowania lub dokładnie zamknij oryginalne i przechowuj w chłodnym, suchym miejscu, z dala od światła. Stosuj się do zaleceń producenta. Matchę najlepiej zużyć w rozsądnym czasie, ponieważ z czasem traci kolor i aromat.
Czy matchę można przygotować zimną wodą?
Tak. Wsyp proszek do shakera lub słoika, dolej zimną wodę i energicznie wstrząśnij, aż matcha równomiernie się rozprowadzi. Możesz dodać lód i mleko, tworząc orzeźwiające matcha latte.
Artykuł sponsorowany.
