Walia
Pierwszy współczesny katalog wysyłkowy powstał z inicjatywy walijskiego przedsiębiorcy Pryce’a Pryce-Jonesa, który to w 1861 roku wydał katalog swoich towarów – oferował tkaniny lniane oraz wełniane flanele. Dzięki rozwojowi kolei oraz poczty, w przeciągu niecałych 20 lat zdobył około 100 tysięcy klientów na całym świecie (zaopatrywał nawet dwory królewskie), a w 1887 roku królowa Wiktoria nadała mu tytuł szlachecki.
W Polsce pionierami sprzedaży wysyłkowej byli bracia Jabłkowscy (późniejsi właściciele okazałego domu towarowego w Warszawie), którzy już od 1900 roku wydawali dwa razy w roku swój katalog – duża rozpiętość cenowa towarów pozwalała na zdobycie szerokiej klienteli. Bracia wybrali bardzo nowoczesne zasady wysyłki – powyżej kwoty 12 rubli przesyłka była darmowa, a płatność następowała przy odbiorze. Po 10 latach okazało się, że dział wysyłkowy generuje aż połowę zysków firmy.
Łódź
W Łodzi w 1962 roku uruchomiono pierwszy w kraju Dom Sprzedaży Wysyłkowej, podlegający pod Centralę Tekstylno-Odzieżową. W powojennej Polsce była to pierwsza tego typu inicjatywa. Na potrzeby DSW wykorzystano magazyny przy ulicy Limanowskiego 166. W pierwszym katalogu, wydrukowanym w 150 tysiącach egzemplarzy, zaprezentowano ofertę na sezon jesień/zima. Przedsiębiorstwo zajmowało się sprzedażą nie tylko ubrań i akcesoriów modowych – w ofercie znajdowało się praktycznie wszystko: sprzęt AGD, instrumenty muzyczne, zabawki, zegarki czy aparaty fotograficzne. Pierwsze dwa miesiące działania przyniosły aż 5 tysięcy zamówień, głównie z małych miast i wsi.
Jak mówiła kierowniczka DSW Czesława Górecka w wywiadzie dla czasopisma „Nowa wieś”, pomimo, czy raczej z powodu problemów zaopatrzeniowych, z którymi borykało się przedsiębiorstwo, starano się prowadzić specyficzną politykę sprzedażową – w pierwszej kolejności obsługiwano osoby niepełnosprawne, stałych klientów oraz matki z dziećmi, szczególnie z niewielkich miejscowości. W przypadku braku towaru stosowano tzw. „podmiany” na podobne, dostępne produkty, oczywiście z możliwością dokonania zwrotu.
W zbiorach Centralnego Muzeum Włókiennictwa w Łodzi znajduje się też katalog Domu Towarowego Braci Jabłkowskich z kolekcją jesień/zima na 1938/1939 rok.
Źródło: https://www.facebook.com/cmwllodz
Foto: Centralne Muzeum Włókiennictwa Łódź
